Jak wybrać pergolę tarasową do ogrodu?

Pergola tarasowa – jak wybrać odpowiedni model?

Wybór pergoli warto rozpocząć od odpowiedzi na jedno pytanie: w jaki sposób taras będzie wykorzystywany? Inna konstrukcja wystarczy nad miejscem przeznaczonym do okazjonalnego wypoczynku latem, a inna sprawdzi się nad stołem jadalnianym, kuchnią ogrodową lub całoroczną strefą relaksu.

Przed zakupem określ:

• oczekiwany poziom ochrony przed słońcem, deszczem i wiatrem,
• liczbę osób korzystających z tarasu,
• położenie tarasu względem stron świata,
• dostępną powierzchnię i miejsce na słupy,
• możliwość zamocowania konstrukcji do elewacji,
• potrzebę zastosowania oświetlenia, przesłon bocznych lub automatyki,
• styl architektoniczny domu i ogrodu.

Najważniejszy błąd polega na wybieraniu pergoli wyłącznie na podstawie zdjęcia. Konstrukcja, która efektownie prezentuje się w katalogu, może nie pasować do wymiarów tarasu, kierunku padania promieni słonecznych albo lokalnych warunków wiatrowych.

Dostępne rodzaje i warianty konstrukcji można porównać na stronie pergole tarasowe.

Najpierw określ funkcję pergoli

Dobrze zaprojektowana pergola tarasowa do ogrodu powinna odpowiadać na konkretną potrzebę. Może być lekkim zadaszeniem chroniącym przed letnim słońcem albo rozbudowaną konstrukcją wyposażoną w szczelny dach, odwodnienie i osłony boczne.

Jeżeli taras ma służyć głównie do odpoczynku w słoneczne dni, wystarczające może być zadaszenie tkaninowe lub dach z regulowanych lameli. Nad jadalnią i meblami ogrodowymi lepiej sprawdzi się rozwiązanie pozwalające szybko zamknąć dach podczas opadów.

Pergola użytkowana od wiosny do jesieni powinna natomiast uwzględniać:

• skuteczne odprowadzanie wody,
• możliwość ograniczenia przeciągów,
• ochronę przed nisko padającym słońcem,
• oświetlenie strefy wypoczynkowej,
• możliwość późniejszego zamontowania dodatkowych osłon.

Warto uwzględnić te elementy już podczas planowania. Późniejsze doprowadzenie instalacji elektrycznej albo dodanie przesłon może być trudniejsze i droższe.

Pergola tarasowa aluminiowa, drewniana czy stalowa?

Materiał wpływa na trwałość, wygląd, ciężar oraz częstotliwość konserwacji konstrukcji. Nie istnieje jeden materiał odpowiedni do każdego ogrodu, ale w nowoczesnych realizacjach szczególnie często wybierane jest aluminium.

Pergola tarasowa aluminiowa

Pergola tarasowa aluminiowa pasuje przede wszystkim do nowoczesnych domów, minimalistycznych elewacji i uporządkowanych ogrodów. Konstrukcja jest stosunkowo lekka, a jednocześnie może być przystosowana do montażu lameli, oświetlenia i przesłon bocznych.

Aluminium samoczynnie wytwarza warstwę tlenku, która ogranicza postęp korozji. Jak wskazuje branżowe stowarzyszenie Aluminum Association, na jego powierzchni powstaje „twarda, przezroczysta, ochronna powłoka tlenkowa”. Właściwość ta nie zwalnia jednak z konieczności prawidłowego zabezpieczenia połączeń, zastosowania odpowiednich powłok i przestrzegania zasad montażu. Aluminum Association

Do zalet konstrukcji aluminiowej należą:

• odporność na korozję,
• niewielkie wymagania konserwacyjne,
• możliwość malowania proszkowego,
• nowoczesna, oszczędna forma,
• możliwość ukrycia odwodnienia i przewodów w profilach,
• łatwe łączenie z automatyką oraz dodatkowymi przesłonami.

Aluminiową pergolę wystarczy regularnie oczyszczać łagodnym środkiem myjącym. Raz w roku warto również sprawdzić mocowania, drożność odpływów i działanie ruchomych elementów.

Pergola drewniana

Drewno tworzy naturalną, przytulną aranżację. Dobrze komponuje się z tradycyjnymi domami, ogrodami rustykalnymi oraz otoczeniem pełnym roślin.

Wymaga jednak regularnej kontroli i odnawiania zabezpieczeń. Częstotliwość impregnacji zależy od gatunku drewna, zastosowanego preparatu oraz ekspozycji konstrukcji na wilgoć i promieniowanie UV. Zaniedbana pergola drewniana może odbarwiać się, pękać lub ulegać korozji biologicznej.

Pergola stalowa

Stal pozwala uzyskać bardzo sztywną konstrukcję, lecz jest cięższa od aluminium. Musi być odpowiednio chroniona przed korozją, zwłaszcza w miejscach cięcia, łączenia i mocowania.

Rozwiązanie to może pasować do architektury industrialnej oraz realizacji wymagających indywidualnie projektowanej konstrukcji. Przed zakupem warto sprawdzić rodzaj zabezpieczenia antykorozyjnego, jakość łączników oraz możliwość odnowienia powłoki.

Jakie zadaszenie tarasu wybrać do pergoli?

Fraza „zadaszenie tarasu pergola” obejmuje kilka rozwiązań o zupełnie innych właściwościach. Dach powinien być dopasowany nie tylko do wyglądu domu, ale również do oczekiwanego poziomu ochrony.

Dach lamelowy

Zadaszenie składa się z obracanych lameli, zazwyczaj wykonanych z aluminium. Zmiana kąta ich ustawienia umożliwia regulowanie zacienienia i przepływu powietrza.

Po zamknięciu lamele tworzą powierzchnię chroniącą przed opadami w zakresie określonym przez producenta. Woda trafia wtedy do rynien, a następnie jest odprowadzana przez konstrukcję. Sprawność systemu zależy od właściwego montażu, uszczelnienia i utrzymania drożności odpływów.

Dach lamelowy sprawdzi się, jeśli użytkownikowi zależy na:

• regulacji ilości światła,
• naturalnej wentylacji,
• nowoczesnym wyglądzie,
• możliwości automatycznego sterowania,
• większej ochronie przed zmienną pogodą.

Zadaszenie tkaninowe

Tkanina nadaje konstrukcji lekki wygląd i dobrze chroni przed intensywnym słońcem. Może być przesuwana, składana lub zwijana, dzięki czemu w pogodny dzień da się całkowicie odsłonić taras.

To rozwiązanie jest odpowiednie przede wszystkim tam, gdzie najważniejsze jest sezonowe zacienienie. Trzeba sprawdzić odporność materiału na promieniowanie UV, opady i wiatr oraz zalecenia dotyczące użytkowania zimą.

Zadaszenie z poliwęglanu

Poliwęglan zapewnia stałą ochronę przed opadami i przepuszcza światło. Jest lżejszy od szkła, ale nie pozwala regulować stopnia otwarcia dachu. W słoneczne dni przestrzeń pod przezroczystym zadaszeniem może się nagrzewać, dlatego znaczenie ma kolor, przepuszczalność światła oraz zastosowana ochrona UV.

Zadaszenie szklane

Szkło zapewnia dostęp naturalnego światła i ochronę przed deszczem. Jest jednak ciężkie i wymaga konstrukcji przygotowanej do przenoszenia odpowiednich obciążeń. Trzeba również przewidzieć możliwość zacienienia przestrzeni oraz bezpiecznego czyszczenia zadaszenia.

Pergola przyścienna czy wolnostojąca?

Sposób montażu wpływa na wygląd, funkcjonalność oraz wymagania techniczne konstrukcji. Wybór powinien wynikać z układu tarasu i możliwości ingerencji w elewację.

Pergola przyścienna – naturalne przedłużenie domu

Pergola przyścienna jest połączona z budynkiem i najczęściej osłania taras znajdujący się bezpośrednio przy salonie lub jadalni. Dzięki temu tworzy płynne przejście między wnętrzem a ogrodem.

Najważniejsze zalety tego rozwiązania to:

• oszczędność miejsca,
• bezpośrednie połączenie z wnętrzem,
• łatwe doprowadzenie instalacji elektrycznej,
• spójne wkomponowanie konstrukcji w elewację,
• możliwość osłonięcia drzwi tarasowych przed słońcem i opadami.

Przed montażem należy sprawdzić konstrukcję ściany, grubość ocieplenia, przebieg instalacji oraz możliwość zastosowania właściwych mocowań. Pergola nie może być przytwierdzona wyłącznie do warstwy izolacji termicznej.

Zobacz dostępne pergole przyścienne i porównaj ich sposób montażu.

Pergola tarasowa wolnostojąca – większa swoboda aranżacji

Pergola tarasowa wolnostojąca nie wymaga połączenia ze ścianą domu. Może stanąć na tarasie, przy basenie, nad jacuzzi albo w wydzielonej strefie wypoczynkowej.

Sprawdza się szczególnie wtedy, gdy:

• elewacja nie pozwala na bezpieczne mocowanie,
• część wypoczynkowa znajduje się dalej od domu,
• konstrukcja ma osłaniać nietypowy fragment działki,
• użytkownik nie chce ingerować w fasadę budynku,
• kierunek słońca wymaga innego ustawienia zadaszenia.

Wolnostojąca konstrukcja musi być prawidłowo zakotwiona lub osadzona zgodnie z projektem montażowym. Jest odsłonięta ze wszystkich stron, dlatego sposób mocowania i odporność na wiatr mają szczególne znaczenie.

Porównaj pergole wolnostojące przeznaczone do różnych stref ogrodu.

Jak dobrać wymiary pergoli tarasowej?

Rozmiar pergoli powinien wynikać z planowanego wyposażenia, ciągów komunikacyjnych i proporcji budynku. Sama powierzchnia zajmowana przez meble nie wystarczy do prawidłowego określenia wymiarów.

Przed wykonaniem pomiarów ustaw lub zaznacz na tarasie:

• stół z odsuniętymi krzesłami,
• sofę i fotele ogrodowe,
• grill albo kuchnię zewnętrzną,
• przejście między domem a ogrodem,
• obszar otwierania drzwi i okien,
• miejsce przewidziane na słupy.

Najczęściej spotykana wysokość użytkowa pergoli mieści się w granicach około 230–250 cm, ale nie jest to uniwersalna reguła. Konstrukcję trzeba dopasować między innymi do wysokości drzwi tarasowych, okapu, parapetów i innych elementów elewacji.

Zbyt niska pergola może przytłaczać przestrzeń, natomiast przesadnie wysoka gorzej chroni przed nisko padającym słońcem i bocznym deszczem.

Położenie tarasu a wybór pergoli

Na tarasach od strony południowej potrzebna jest przede wszystkim skuteczna ochrona przed silnym słońcem w środku dnia. Regulowane lamele albo zwijane zadaszenie pozwalają zmieniać poziom zacienienia.

Tarasy zachodnie nagrzewają się po południu i wieczorem. W tym przypadku duże znaczenie mają przesłony boczne chroniące przed nisko padającymi promieniami.

Od strony wschodniej intensywne światło pojawia się rano, natomiast tarasy północne mogą wymagać zadaszenia przepuszczającego więcej naturalnego światła. W zacienionym i wilgotnym miejscu szczególnie ważne jest sprawne odwodnienie oraz dobra wentylacja konstrukcji.

Nowoczesna pergola tarasowa i jej wyposażenie

Nowoczesna pergola tarasowa może być rozbudowywana o elementy zwiększające komfort korzystania z ogrodu. Nie wszystkie dodatki są potrzebne w każdej realizacji, dlatego warto dobierać je do rzeczywistych warunków.

Najczęściej stosowane rozwiązania to:

• oświetlenie LED,
• rolety boczne,
• przesuwane panele,
• promienniki ciepła,
• czujniki deszczu, wiatru lub temperatury,
• elektryczne sterowanie dachem,
• system odprowadzania wody,
• gniazda i przyłącza elektryczne.

Przesłony przydają się szczególnie na tarasach zachodnich i w miejscach narażonych na wiatr. Oświetlenie pozwala korzystać z pergoli po zmroku, natomiast automatyka może reagować na zmianę pogody – w zakresie funkcji przewidzianych przez producenta danego systemu.

Dodatkowe wyposażenie znajdziesz w kategorii akcesoria do pergol.

Czy montaż pergoli wymaga zgłoszenia lub pozwolenia?

Nie należy zakładać, że każda pergola jest automatycznie zwolniona z formalności. Znaczenie mają konstrukcja, powierzchnia, sposób połączenia z budynkiem i gruntem, zakres planowanych robót oraz lokalne uwarunkowania.

Przepisy Prawa budowlanego nie sprowadzają wszystkich konstrukcji nazywanych handlowo pergolami do jednej, zawsze jednakowo traktowanej kategorii. Lekka, otwarta konstrukcja może zostać zakwalifikowana inaczej niż szczelne i rozbudowane zadaszenie połączone z budynkiem.

Przed rozpoczęciem montażu warto:

1. przygotować wymiary i opis konstrukcji,
2. ustalić sposób jej posadowienia i mocowania,
3. sprawdzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego,
4. skonsultować inwestycję z właściwym urzędem lub projektantem.

Szczególną ostrożność należy zachować przy montażu na tarasie budynku wielorodzinnego, stropodachu albo płycie znajdującej się na wyższej kondygnacji. Konieczna może być zgoda wspólnoty lub zarządcy oraz sprawdzenie nośności konstrukcji. Aktualny tekst ustawy można znaleźć w Internetowym Systemie Aktów Prawnych.

Na co zwrócić uwagę przed zamówieniem pergoli?

Przed podjęciem decyzji warto przygotować prostą listę kontrolną:

• Czy konstrukcja pasuje do wymiarów tarasu?
• Czy słupy nie ograniczą przejścia i ustawienia mebli?
• Czy dach zapewnia oczekiwany poziom ochrony?
• W jaki sposób odprowadzana jest woda?
• Czy pergola jest dostosowana do lokalnych obciążeń wiatrem i śniegiem?
• Jakie podłoże i mocowania są wymagane?
• Czy później można zamontować rolety, oświetlenie lub przeszklenia?
• Jak często konstrukcja wymaga konserwacji?
• Czy montaż może wymagać zgłoszenia, pozwolenia albo zgody zarządcy?
• Jakie są warunki gwarancji i wymagania dotyczące przeglądów?

Parametry odporności na wiatr i obciążenie śniegiem powinny pochodzić z dokumentacji konkretnego systemu. Nie należy przenosić danych jednego modelu na inną konstrukcję tylko dlatego, że obie pergole wykonano z podobnego materiału.